0
    diy high-end audio...........................door hans beckeringh  
 

 

HOME

WAT IS HIGH END

MIJN ZOEKTOCHT

BOUW HYBRIDE ESL

LUISTERERVARING

NIEUWE PROJECTEN

LINKS

GASTENBOEK

 
   

WAT IS HIGH END
Nu bijna 20 jaar geleden kwam ik bij mijn buurman en heb daar voor het eerst geluisterd naar een High End audio systeem. Vervolgens met hem naar enkele luistersessies en demonstraties geweest. Al gauw kwam ik erachter dat High End stond voor duur, het mooiste uit het assortiment, speciaal vergulde stekkers, zware voedingen en grote dure luidsprekers. Maar ik was onder de indruk van het geluid.

Na vele jaren luisteren is High End audio voor mij synoniem geworden met zo realistisch mogelijke weergave. Zo realistisch dat je het gevoel hebt dat je erbij bent en zo realistisch dat je er kippenvel van krijgt.

Om uit het enorme aanbod dat te kiezen wat jij mooi vindt, is nog niet gemakkelijk. Wat is er waar van de commerciële verhalen van de aanbieders. En wat kan je zelf maken, danwel welke zelfbouw kits zijn er te koop. Daarom ben ik heel blij dat ik heb leren luisteren, om de verschillen zelf te kunnen horen.

Leren luisteren
Ik ben jaren lid geweest van Audioforum een audiovereniging uit Zwolle (die helaas niet meer bestaat). Nu is een kleine groep van die vereniging doorgegaan onder de naam Audio Diehards (AD-ers). Bij deze clubs heb ik geleerd (en leer ik nog steeds) om te benoemen wat ik hoor. Termen als helderheid, plaatsing, diepte, analoog klinken en strakke weergave hebben voor mij een betekenis gekregen. Ik heb daar leren luisteren. Hierdoor kan je bij het zoeken naar componenten goed benoemen of je iets wel en niet mooi vind. Ook heb ik geleerd dat er bij verschillende weergevers ook verschillende karakteristieke eigenschappen zijn.

Mijn bevindingen
Na jaren luisteteren gaat mijn voorkeur bij het weergeven van het midden en hoog uit naar een electrostaat (ESL). Deze vind ik het allermooiste en meest realistisch. Deze weergever is heel helder, zonder kleuring, open en gedetailleerd. Sommige tweeters zoals de Dynaudio Esotec en star en de nieuwe ringrevelator van Scan Speak komen hier heel dicht bij in de buurt. Echter de laagweergave van full-range ESL’s vind ik niet realistisch. De dynamiek en druk ontbreekt.

Voor laagweergave geef ik de voorkeur aan dynamische speakers. Daarbij is een transmissie line, pijp of gesloten systemen wat mij betreft het meest realistisch. Een basreflex is vaak hoorbaar, maar wordt door het extra laag dat het oplevert en een eenvoudige constructie veel toegepast. Bij alle kasten hoor je af en toe de kast invloeden. Geen kast (alleen een klankbord) is voor een mooie laag weergave ook heel goed. Het grote voordeel is dat je geen enkele kast invloed hebt, want die is er namelijk niet. Het wordt niet veel toegepast maar het klinkt echt heel bijzonder, vooral het ontbreken van kastgeluiden en het feit dat het minder doorklinkt is geweldig!

Openheid en midden en hoog vind ik belangrijkere dan een zeer diep laag. Een goede monitor speaker die niet de laagste regionen weergeeft, maar wel heel realistisch geluid neerzet, is wat mij betreft een speaker waar ik lang naar kan luisteren. Zo ben ik heel gecharmeerd van de Scan Speak Reference monitor (ook de A4 uitvoering klinkt heel goed) ook commercieel zijn er een aantal hele mooie monitor speakers (Reference van JK en de Reference 1 van Xanadu).

De combinatie van de versterker en de speaker is komt ook heel nauw. Een verkeerde combinatie kan ervoor zorgen dat een systeem niet uit de verf komt.

Kortom de hele keten moet op elkaar afgestemd zijn.

De keten
De audioketen bestaat uit veel componenten. Wat ik de afgelopen tijd heb geleerd is minder is meer. En dat de zwakste schakel het totaal bepaald. Maw zo weinig mogelijk hoogwaardige componenten en je hebt het beste resultaat. Wat heb je nodig:

  • Hele goede speakers. Hier begint volgens mij de opbouw van een goede installatie. Mijn speakers zie je verder in deze site. En die zijn SUPER!
  • Een Classe A versterker; Een hoogwaardige op de luidspreker afgestemde versterker. Experimenteren heeft hier echt zin. Buizenversterkers zijn echt helemaal terug. Mijn volgende project wordt het maken van een top versterker.
  • Een goede CD / SACD / DVD speler. Dit is immers de bron. Ook een media PC kan een hele goede bron zijn. Een goede klok en een goede DAC zijn heel belangrijk. CD filters; er zijn hele goede. Zelf heb ik jaren met het filter van Johan Ketelaar gedraaid.
  • Goede interlinks en luidspreker kabels. Ook hier geld expirimenteren helpt. Ik heb interlinks van JK acoustics en goede afgeschermde coax luidsprekerkabels.
  • Een goede voeding, danwel een netfilter is echt zinvol. Er zitten steeds meer stoorzender op het net en we gebruiken de netspanning nu eenmaal om te versterken. Ik gebruik een ontwerp van Bert Fruitema (Alfi)

Als dan de elektronische keten af is zijn er een aantal simpele toevoegingen die het gehele resultaat hoorbaar verbeteren.

  • De spikes. Ik gebruik de Soudcare Superspikes
  • Ontkoppeling van CD speler en versterker (eenvoudig te maken)
  • Diffusers en dempers. Dit geeft een enorme verbetering. Eigenlijk zijn we hier de in de concertzalen al lang gebruikte technieken aan het toepassen in de woonkamer. In veel concertzalen zie je immers allerlei in verschillende hoeken geplaatste schotten aan de zijkant. In de woonkamer kan je met deze acoustische aanpassingen ook enorme verbeteringen realiseren.